ازدواج حضرت علی با حضرت فاطمه به فرمان خداوند، از امتیازاتی است که رسول اکرم(ص) بر آن مباهات میکردند. در این پیوند پر میمنت، فرشتگان آسمان در سرور و شادمانی و بهشتیان به زینت و زیور آراسته شده بودند. فاطمه زهرا(س) دختر پیغمبر اکرم(ص) و از دوشیزگان ممتاز عصر خویش بود. پدر و مادرش از اصیلترین و شریفترین خانوادههای قریش بودند. از حیث جمال ظاهری و کمالات معنوی و اخلاقی از پدر و مادر شریفش ارث میبرد و به عالیترین کمالات انسانی آراسته بود.
تمام دوران زندگی و ازدواج حضرت علی(ع) و حضرت زهرا(س) الگویی است برای کسانیکه میخواهند در دنیا و آخرت سعادتمند شوند، ما در اینجا تنها به گوشهای از این الگوهای اخلاقی و تربیتی اشاره میکنیم:
1. الگوی عفاف و پاکدامنی
حضرت زهرا(س) الگویی است به تمام معنی برای عفاف و حجاب و پاکدامنی، چراکه در هر حالتی پایبند به عفت و حجاب خویش بود، که نمونههای آن بسیار است.
2. کفو و همتا بودن
یکی از اصول اساسی و رازهای موفقیت ازدواج، کفو و همتا بودن دختر و پسر با هم است، زیرا تنها در صورت همتا و همشأن بودن دو زوج است که درک متقابل آنان از یکدیگر امکانپذیر است.
برخی تصور میکنند کفویت تنها به شرائط ظاهری از قبیل مسائل نژادی و یا وضعیت مادی و رفاهی بستگی دارد در صورتیکه چنین نیست، بلکه همتایی و همسوئی آرمانها، خواستها و تمایلات روحی و روانی افراد، میزان آگاهیهای علمی و دینی و میزان تعهد عملی به مکتب و مذهب و ارزش نهادن به ویژگیهای اخلاقی و فرهنگی است.
3. تقسیم کار
یکی از مسائل مهم در هر خانوادهای، چگونگی تقسیم کار بین زن و شوهر و تعیین محدوده وظیفه و مسؤولیت هر کدام از آنها است. این مسأله آنقدر با اهمیت است که حتی علی(ع) و زهرا(سلاماللهعلیها) نیز نزد رسول خدا(ص) آمدند و از ایشان خواستند تا کارها را میان آنها تقسیم کند و حدود مسؤولیت هر یک را معین سازد. پیامبر(ص) با درایت ویژه خود و بر اساس آموزههای الهی در تقسیمبندی بسیار زیبایی، کارهای درون خانه را به حضرت زهرا(سلاماللهعلیها) و کارهای بیرون خانه را به داماد شایسته خویش سپرد.
4. همسرداری
رفتار زوجین نسبت به یکدیگر به ظرفیت وجودی و شخصیت آن دو بستگی دارد. هر قدر شأن و شخصیت زوجین بیشتر باشد و از جایگاه بالاتری برخوردار باشند، بر مسؤولیتپذیری همسران نسبت به یکدیگر افزوده میشود.
5. پرورش فرزندان
زهرا(علیهاسلام) و علی(ع)، این دو همسر مهربان که خود تجسم عینی پرورش اسلامی به دست آموزگار بزرگ تعلیم و تزکیه؛ پیامبر اسلام(ص) بودند، فرزندان خویش را بهگونهای پرورش میدادند که بنابر شرایط و اوضاع زمانه، بتوانند رهبری امت را در دست بگیرند. حسن و حسین، زینب، امکلثوم(علیهمالسلام)، گلهای وجود زندگی علی و زهرا(علیهماالسلام) بودند که آنان چنان پرورش یافتند که هر کدام، آموزگار جاودان انسانها شدند و این ممکن نبود مگر با همکاری، همیاری و همفکری این دو همسر گران قدر.
6. سبک بودن مهریه
بهترین مرد و بهترین زن جهان با هم پیوند زناشویی بستند، در حالیکه بیشترین بهایی که برای مهریه زهرا گفته شده، 500 درهم است. آری، اسلام محمدی(ص) نه تنها مهر فراوان را نشانه ارزش و بزرگی زن نمیداند، بلکه برعکس، فراوانی مهر را نشانه شومی یک زن میشمارد. چنانکه امام صادق(ع) میفرماید: شومی زن به فراوانی مهر و عقیم بودن اوست. این نکته نیز نشان میدهد که اسلام، بر حداقل مادیات تأکید دارد، نه حداکثر. در دیدگاه اسلامی، کمتوقعی باید سرلوحه زندگی خانوادهها، قرار گیرد.
7. جهیزیه به اندازهی نیاز
یکی از مشکلات خانوادههای امروزی برای ازدواج دخترانشان، فراهم آوردن جهیزیه است. این پدیده که جنبه مدگرایی و چشم و همچشمی نیز به خود گرفته است، گاهی به درگیری، اختلاف و کشمکشهای اقتصادی میان خانوادهها میانجامد. چنین وضعیتی را با جهیزیه فاطمه(سلاماللهعلیها) و علی(ع) مقایسه کنید. پیامبر اکرم(ص) برای عروسی دخترش که عصمت کبرای الهی و سرور زنان دو جهان است، از محل فروش یکسوم بهای زره علی(ع) جهیزیهای بسیار ساده و آبرومند فراهم آورد، بهگونهایکه شگفتی همگان را برانگیخت.
8. جشن عروسی و دوری از گناه
محفل عقد و عروسی باید محل نزول فرشتگان الهی باشد، چنانکه درباره عروسی علی(ع) و زهرا(سلاماللهعلیها) گفتهاند: در شب زفاف فاطمه، جبرئیل و میکاییل و اسرافیل به همراه هفتاد هزار فرشته نازل شدند.
محفلهایی که مالامال از لعب و لهو و حرام و دیگر مسائل غیر شرعی و اخلاقی است، مورد تأیید اسلام نیست. در چنین محفلهایی نه تنها فرشتگان الهی فرود نمیآیند، بلکه برپاکنندگان در آن به خشم الهی گرفتار میشوند.
9. بیتکلفی
برگزاری مراسم عقد و عروسی، به روزها و ماهها برنامهریزی نیاز ندارد، بلکه با کمی دقت میتوان در چند روز، همه امور آنرا سامان داد. پیامبر چون از تمایل علی(ع) برای بردن همسرش به خانه برای آغاز زندگی مشترک آگاه شد، به او فرمود: امشب یا فرداشب، فاطمه را به خانهات میفرستم و ترتیب کارها را خواهم داد. بدینترتیب، همه اینکارها در یک شبانهروز به سامان رسید و علی(ع) و فاطمه(سلاماللهعلیها) زندگی مشترک خود را آغاز کردند.
اولین روز از ماه ذیالحجه برابر است با سالروز زیباترین پیوند آسمانی در جهان اسلام که نمونه تکرار نشدنی در تاریخ شیعه است.
